حریم خصوصی آنلاین

حریم خصوصی آنلاین دقیقا یعنی چه؟

حریم خصوصی آنلاین یعنی کنترل داشتن روی اینکه چه چیزی از شما جمع می شود و چه کسی اجازه خواندنش را دارد. با پنهان کاری یکی نیست. کسی که هیچ کار پنهانی هم ندارد پرده اتاقش را می کشد، و دلیلش این نیست که کار بدی می کند.

موضوع چهار لایه دارد و شکل بالای صفحه همان چهار لایه است. بیرونی ترین لایه چیزی است که خودتان می نویسید: یک پست، یک نظر، شماره ای که در فرم تماس گذاشته اید. لایه بعد چیزی است که می پذیرید بی آنکه بخوانید: دسترسی ای که موقع نصب به یک اپ می دهید، شرطی که هنگام ثبت نام تایید می کنید. لایه سوم چیزی است که جا می گذارید بی آنکه بنویسید: نشانی شبکه، ساعت، صفحه ای که از آن آمده اید. و هسته، آن لایه ای که تقریبا هیچ کس درباره اش فکر نمی کند، چیزی است که از سه لایه بالایی نتیجه گیری می شود.

موضع ما روشن است: نگران بودن درست است، ترسیدن نه. کسی پشت هر کلیک شما ننشسته که تماشا کند. آنچه واقعا اتفاق می افتد ماشینی و کند و آماری است، و دقیقا به همین دلیل قابل مدیریت است. فاصله یک کاربر محتاط با یک کاربر بی توجه در چند تصمیم کوچک است، نه در یک تغییر بزرگ و پرزحمت.

یک تفکیک هم لازم است. امنیت یعنی کسی نتواند وارد حساب شما شود؛ حریم خصوصی یعنی کسی که قانونا و رسما به داده شما دسترسی دارد، چقدر از شما بداند. دومی راه حل فنی ندارد و تصمیم است. برای اولی مسیر امنیت ابزارهایش را جدا آورده.

چیزی که هرگز ننوشته اید از کجا در می آید؟

هر سروری در دنیا برای هر درخواست یک خط در فایل لاگ می نویسد، و سرور ما هم استثنا نیست. یک خط واقعی از لاگ همین سایت، در همان بازه ای که این درس بازبینی شد، این ها را داشت: نشانی شبکه بازدیدکننده، ساعت دقیق، صفحه ای که خواسته بود، صفحه ای که از آن آمده بود، و رشته ای که مرورگرش درباره خودش گفته بود. بازدیدکننده هیچ کدام از این ها را ننوشته بود. حتی یکی.

حالا ببینید از همان یک خط چه چیزی بیرون می آید. رشته مرورگر می گفت اندروید و کروم نسخه ۱۵۲ و گوشی، پس دستگاه و سیستم عامل و حتی نسل تقریبی گوشی معلوم است. فیلد ارجاع می گفت این بازدیدکننده از یک لینک آمده که نشانه گذاری «آمده از چت جی پی تی» رویش بود، پس مسیر رسیدنش هم ثبت شده. ساعت می گوید کی بیدار بوده. و اگر همین خط برای ده صفحه پشت سر هم تکرار شود، ترتیبشان می گوید دنبال چه بوده.

این همان لایه استنتاج است: چیزی که هیچ کس اظهار نکرده و از کنار هم گذاشتن رد پاها ساخته می شود. تبلیغاتی که حس می کنید عجیب دقیق اند از همین جا می آیند، نه از میکروفن. یک شرکت تبلیغاتی لازم نیست بداند شما که هستید؛ کافی است بداند دستگاهی که این رفتار را دارد به چه چیزی واکنش نشان می دهد.

و درست به همین دلیل «من که چیزی پست نمی کنم» جواب نیست. سه چهارم آنچه از شما می ماند اصلا پست کردنی نبوده.

چرا کم کردن داده تنها اصلی است که واقعا کار می کند؟

چون هر چیز دیگری بعد از جمع شدن داده اتفاق می افتد و بنابراین دیر است. رمزنگاری، سیاست حریم خصوصی، دکمه حذف حساب: هیچ کدام آنچه را که قبلا کپی شده پس نمی گیرند. کمینه سازی داده یعنی از اول کمتر بدهید، و تنها کاری است که اثرش برگشت ناپذیر نیست.

در عمل یعنی چهار عادت. فرمی که اسم و ایمیل و شماره و تاریخ تولد می خواهد در حالی که برای دانلود یک فایل است، فقط ایمیل بگیرد. حسابی که سه سال است باز نکرده اید بسته شود نه رها. اپی که کارش را با یک بار دسترسی انجام می دهد، دسترسی دائم نگیرد. و چیزی که در گروه یا کامنت عمومی می نویسید، با این فرض نوشته شود که ماندگار است، چون هست.

سمت سرور هم دقیقا همین است و ما روی همین سایت اجرایش کرده ایم. سه چیز که می شود همین حالا با یک ابزار آنلاین بررسی کرد: سایت اعلام می کند که هرگز موقعیت جغرافیایی و میکروفن و دوربین و پرداخت را از مرورگر نمی خواهد؛ نشانی کامل صفحه ای که در آن بوده اید را به سایت بعدی نمی دهد و فقط نام دامنه را می فرستد؛ و لاگ ها هفت روز نگه داشته می شوند و بعد از آن دیگر نیستند. هیچ کدام از این سه به بازدیدکننده «حس بهتری» نمی دهد و هیچ کدام هم دیده نمی شود. کار درست معمولا همین شکلی است.

موضع ما، که همه با آن موافق نیستند: بنر رضایت کوکی که پیش از کلیک شما کوکی ردیابی می گذارد، از نداشتن بنر بدتر است. هم کار را کرده و هم ادعای اجازه ای را می کند که نگرفته. جزئیاتش را مسیر اینترنت و شبکه در درس کوکی باز کرده.

دسترسی های اپلیکیشن را چطور مرور کنیم؟

یک بار در سال، بیست دقیقه. در اندروید از تنظیمات به بخش دسترسی ها بروید، و در آیفون از تنظیمات به حریم خصوصی و امنیت. هر دو یک کار را ساده کرده اند که قبلا نبود: به جای اینکه اپ به اپ بگردید، می توانید از سمت خود دسترسی نگاه کنید، یعنی ببینید کدام اپ ها به موقعیت مکانی دسترسی دارند، کدام ها به میکروفن، کدام ها به مخاطبان. همان نمای دوم است که آدم را غافلگیر می کند.

سوالی که برای هر مورد باید بپرسید در شکل زیر آمده و فقط یک سوال است: این اپ بدون این دسترسی، همان کاری را که برایش نصبش کرده اید انجام می دهد؟ اپ نقشه بدون موقعیت مکانی کار نمی کند و این دسترسی درست است. اپ ویرایش عکس بدون مخاطبان کاملا کار می کند و آن دسترسی ربطی به کارش ندارد.

سه انتخاب که بیشتر آدم ها نمی دانند وجود دارد. اول، «فقط هنگام استفاده» به جای «همیشه»؛ برای موقعیت مکانی این یکی از هر تنظیم دیگری مهم تر است. دوم، موقعیت تقریبی به جای دقیق، که برای اپ آب و هوا کافی است و برای اپ مسیریابی نیست. سوم، دسترسی یک بار مصرف، که بعد از بستن اپ خودش پس گرفته می شود.

و یک مورد که ارزش وقت گذاشتن جدا دارد: دسترسی به همه عکس ها. هر دو سیستم عامل حالا اجازه می دهند فقط چند عکس انتخاب شده را به یک اپ بدهید. اپی که فقط می خواهد عکس پروفایل بگذارید، به آلبوم کامل شما هیچ نیازی ندارد.

کجا باید نگران بود و کجا نه؟

یک ترتیب ساده که بر اساس ضرر واقعی چیده شده، نه بر اساس اینکه کدام ترسناک تر به نظر می رسد.

بیشترین ضرر جایی است که داده شما با پول یا هویت گره می خورد: کد ملی، تصویر کارت بانکی، شماره ای که رمز یکبار مصرف روی آن می آید، و رمز عبوری که در چند سرویس تکرار شده. این ها را کسی برای تبلیغ نمی خواهد، برای جا زدن خودش به جای شما می خواهد. کمترین ضرر جایی است که فقط برای فروختن چیزی به شما استفاده می شود؛ آزاردهنده است اما جبران پذیر.

وسط این دو، دسته ای هست که اغلب دست کم گرفته می شود: داده ای که موقعیت و رابطه ها را می گوید. اینکه هر روز ساعت هفت کجا هستید و با چه کسی، از هر علاقه تبلیغاتی حساس تر است، و همان چیزی است که با دسترسی موقعیت مکانی «همیشه» بی سر و صدا جمع می شود.

و آنچه به نظر ما ارزش نگرانی ندارد: اینکه یک سایت خبری بداند شما از موبایل آمده اید، اینکه فروشگاه بداند سه بار یک کفش را دیده اید، اینکه گوگل بداند به فوتبال علاقه دارید. اگر انرژی محدودی برای این موضوع دارید، آن را خرج دسته اول کنید و دسته آخر را رها کنید.

یک قدم بعدی که ارزشش را دارد: همین امروز در حساب گوگلتان فهرست علاقه مندی هایی را که برایتان استنتاج شده باز کنید و بخوانید. بیشتر آدم ها انتظار ندارند آن فهرست چقدر بلند باشد، و همین یک بار خواندن، این درس را از یک متن به یک تجربه تبدیل می کند.