بازاریابی تلگرام؛ کانال، گروه و ربات

تلگرام کجا از اینستاگرام جلو می زند

سه تفاوت، و هر سه فنی اند نه سلیقه ای. لینک در تلگرام کلیک می شود، پس مسیر از پیام تا صفحه محصول یک قدم است و نه سه قدم با «لینک در بایو». فایل می رود: خود تلگرام نوشته که هر فایل تا دو گیگابایت فرستاده می شود و با اشتراک پریمیوم تا چهار گیگابایت، یعنی کاتالوگ و راهنما و نمونه کار همان جا تحویل داده می شود. و تاریخچه می ماند: کسی که امروز عضو کانال شما می شود، تمام آنچه از اول نوشته اید را می بیند.

همین سومی چیزی است که اغلب دست کم گرفته می شود. در اینستاگرام تازه واردی که پیج شما را باز می کند، پنج پست اول را می بیند و می رود. در کانال، همان آدم می تواند نیم ساعت بخواند و با یک تصویر کامل از اینکه شما چه می فروشید بیرون بیاید. برای کسب و کاری که کارش توضیح دادن دارد، این ارزان ترین فروشنده ای است که می شود داشت.

در مقابل، یک ضعف بزرگ هست که باید از اول قبولش کنید: تلگرام موتور کشف ندارد. کانال عمومی در جستجوی خود تلگرام پیدا می شود، ولی هیچ فیدی نیست که پست شما را جلوی چشم کسی بگذارد که عضو نیست. رشد از بیرون می آید: از سایتتان، از اینستاگرام، از کسی که لینک را برای دوستش می فرستد، یا از پول دادن برای یک پست در کانال دیگری.

کانال، گروه و ربات هر کدام چه کاری می کنند

این سه را مدام جای هم می گیرند و بعد از هر کدام کاری می خواهند که برایش ساخته نشده. کانال ابزار پخش یک طرفه است و به گفته خود تلگرام تعداد اعضایش محدودیتی ندارد؛ اسم فرستنده هم اسم کانال است، نه اسم شما. گروه جای گفتگوست و تا دویست هزار عضو می گیرد، ولی همان لحظه که همه می توانند بنویسند، مدیریت لازم می شود. ربات لایه سرویس است: سفارش می گیرد، جواب سوال تکراری را می دهد، اطلاع رسانی می کند.

ترکیبی که برای بیشتر کسب و کارهای کوچک جواب می دهد ساده است: یک کانال به عنوان جای رسمی حرف ها، و بعد اگر نظر و گفتگو خواستید، گروه گفتگو را به همان کانال وصل کنید تا زیر هر پست دکمه نظرات بیاید. این یعنی گفتگو در جای خودش می ماند و کانال شلوغ نمی شود.

و ربات: خود تلگرام می نویسد پلتفرم رباتش بیش از ده میلیون ربات را میزبانی می کند و برای کاربر و سازنده رایگان است. رایگان بودن یعنی هزینه واقعی جای دیگری است، در همان سروری که ربات شما روی آن اجرا می شود و کسی که نگهش می دارد. اگر می خواهید ببینید ساختنش واقعا چه شکلی است، درس ساخت ربات تلگرام در مسیر طراحی اپلیکیشن همین را از اولین اجرا نشان می دهد.

رشد کانال، بی تعارف

یک قاعده در پرسش و پاسخ رسمی تلگرام هست که کل تصویر رشد را روشن می کند: صاحب کانال فقط می تواند دویست عضو اول را خودش اضافه کند و بعد از دویست نفر، به تعبیر خودشان کانال روی پای خودش است. یعنی از همان اول، مخاطب باید بیاید، نه اینکه آورده شود.

سه مسیر واقعی برای آمدن وجود دارد. اول، جاهایی که خودتان مالکشان هستید: لینک کانال روی سایت، در امضای فاکتور، در بایوی اینستاگرام. دوم، محتوایی که ارزش فرستادن برای یک نفر دیگر را داشته باشد؛ در کانال، ارسال به دوست همان کاری را می کند که در اینستاگرام. سوم، پول دادن برای یک پست در کانالی که مخاطبش شبیه مخاطب شماست. این سومی در ایران بازار بزرگی دارد و ما درباره اش قضاوت اخلاقی نمی کنیم: خرید جای تبلیغ در رسانه ای که مخاطب دارد، همان کاری است که در هر رسانه دیگری هم انجام می شود. آنچه باید بدانید این است که چه چیزی را می خرید. اگر همین را می خواهید، در بخش تبلیغات تلگرام و پیام رسان ها مدیر کانال مستقیم قیمت پست موقت و ماندگار را می گذارد، کارمزد ما صفر است، و عدد مخاطب هم با برچسب «اعلام خود فروشنده» نمایش داده می شود، چون ما نمی توانیم آن را تایید کنیم.

یک هشدار هم مستقیم از خود تلگرام: لینک کانال را برای غریبه ها نفرستید. در همان صفحه نوشته شده اگر گزارش هرزنامه بگیرید، ممکن است از پیام دادن به بقیه محروم شوید، هر چقدر هم که نیتتان خوب باشد. تبلیغ کانال با پیام مستقیم به آدم های ناشناس، سریع ترین راه از دست دادن خود حسابتان است.

عددی که برایش پول می دهید تقریبی است

قیمت تبلیغ در کانال ها معمولا بر اساس بازدید هر پست بسته می شود، و کمتر کسی می داند خود تلگرام درباره آن عدد چه گفته است. در پرسش و پاسخ کانال ها سه چیز نوشته شده و هر سه به کار شما می آید.

اول، شمارنده بازدید نسخه های فوروارد شده را هم حساب می کند؛ یعنی عدد زیر پست فقط اعضای آن کانال نیست. دوم، خود تلگرام می نویسد این اعداد تقریبی اند، چون نمی خواهد سابقه هر چیزی که هر کسی دیده را نگه دارد. سوم، و مهم تر از هر دو: بعد از حدود چهار روز تلگرام فراموش می کند که شما آن پست را دیده اید و اگر دوباره سراغش بروید دوباره شمرده می شوید.

نتیجه اش برای خرید تبلیغ روشن است. عدد بازدید یک پست قدیمی با گذشت زمان بالا می رود، حتی اگر هیچ آدم تازه ای آن را ندیده باشد. پس مقایسه «این پست ده هزار بازدید خورده» بین یک پست دیروزی و یک پست ماه پیش، مقایسه دو چیز متفاوت است. اگر می خواهید عدد معنادار باشد، از مدیر کانال بازدید چند پست هم سن را بخواهید، ترجیحا در همان بازه ای که پست شما قرار است منتشر شود.

و اصل ماجرا: هیچ کدام از این اعداد پول شما نیست. آنچه واقعا شمردنی است در سمت خود شماست، همان چیزی که در بخش بعد می آید.

چطور بفهمید کانال دارد کار می کند

چهار نقطه هست که خودتان می توانید بشمارید و هیچ کدامشان به عدد تلگرام وابسته نیست: چند نفر عضو شده اند، چند نفر روی لینک کلیک کرده اند، چند نفر پیام داده اند، و چند سفارش ثبت شده است. همین چهار عدد، ماه به ماه، بیشتر از هر آماری به شما می گوید.

یک کار کوچک این را ممکن می کند: هر لینکی که در کانال می گذارید یک برچسب کمپین داشته باشد، حتی اگر فقط یک پارامتر ساده در انتهای نشانی باشد. بدون آن، ورودی تلگرام و اینستاگرام و پیام رسان های دیگر همه در یک ستون بی نام جمع می شوند و بعد هیچ وقت نمی فهمید کدام پست کدام سفارش را آورده. با آن، هر پست کانال یک خط جدا در گزارش شماست.

و ربات، دقیقا همین جا از یک اسباب بازی تبدیل به ابزار می شود: نه برای اینکه پیام خوشامد بفرستد، برای اینکه سفارش را ثبت کند و شماره پیگیری بدهد، یعنی کاری که در دایرکت به صورت دستی انجام می شود و وقت می برد. اگر عددهای بالا را دارید و پله ای که در آن بیشترین آدم را از دست می دهید را می خواهید پیدا کنید، درس قیف بازاریابی همان را قدم به قدم می شمارد.