Bilgisayar temelleri

Bulut depolama nedir

Bulut depolama, dosyalarınızın başka bir şirketin bilgisayarındaki, sahip olduğunuz her cihazdan ulaşabildiğiniz bir kopyası demektir. O kopya kurtarma için değil erişim için yapıldı ve bu tek cümle, bulut depolama ile yedek arasındaki bütün farktır.

  • Ders 9 / 12
  • Başlangıç
  • Ücretsiz, kayıt yok

Bulut depolamanın iki tarafı ve ortadaki program

Tek kopya, iki yerde görünür. Ortadaki program o iki görüntüyü aynı tutmak için vardır; dosyanızı korumak için değil.

Cihazlarınız

dizüstü, telefon, tablet; her biri aynı tek kopyaya açılan bir pencere

  • Dosyayı açar, düzenler ve silersiniz
  • Bazı dosyalar tam kopya tutar, bazıları yalnızca ad
  • Bağlantı koptuğunda bu ayrım kendini gösterir
her değişiklik, iki yönde

O şirketin sunucusu

adresini bilmediğiniz bir binadaki gerçek bir disk, ve sizin değil

  • Ana kopya burada durur, geri kalanlar onu yansıtır
  • Süresi ilan edilmiş bir çöp kutusu, tek güvenlik ağı
  • Erişim cihazınıza değil hesaba bağlıdır

ikisini aynı tutan ve silmeyi de taşıyan şey

Senkronizasyon istemcisi

görev çubuğunda oturan, sessizce çalışan şey

  • Eklemeyi taşır, düzenlemeyi de
  • Silmeyi de taşır; dosyalar tam burada kaybolur
  • Alan dolarsa genellikle sessizce durur

Bu çizim senkronizasyon kurulumunu gösterir. Hizmeti yalnızca elle arşiv olarak kullanıyorsanız ortadaki programı kaldırın; ilişki tek yönlü olur.

Son kontrol: Bu dersteki bilgiler ve araç adları bu tarihte kaynaklarıyla yeniden doğrulanır.

Bulut aslında nerede

Ortada bulut yok. Bulut depolama, bir şirketin bilgisayarlarla dolu bir binası olduğu ve disklerinin bir bölümünü size kiraladığı anlamına gelir. Dosyanız orada gerçek bir diskin üzerinde durur, tıpkı kendi dizüstünüzde durduğu gibi. Tek fark, o diskin sizin olmaması ve ona internet üzerinden ulaşmanızdır.

Bunu bildiğinizde sonraki soruların çoğu kendiliğinden yanıtlanır. Bağlantı yokken neden bazı dosyalar açılır, bazıları açılmaz? Çünkü bazılarının cihazınızda tam bir kopyası vardır, bazılarının yalnızca adı. Ücretsiz hesap neden sınırlı? Çünkü gerçek bir disk gerçek para tutar.

Buna hiç benzemeyen benzer bir ad var: bulut hosting. O, bir sitenin çalıştığı yerdir; kişisel dosyaların durduğu yer değil. Aradığınız oysa, bulut hosting sayfamız doğru adres ve bu ders işinizi görmez.

Bulut depolama nedir? Senkronizasyon yedek değildir

Senkronizasyon neden yedekleme değildir

İnsanlar dosyalarını burada kaybeder, üstelik genellikle dikkatli olanlar. Senkronizasyon, bir tarafta yaptığınız her değişikliğin anında diğer tarafa gitmesi demektir. Ekleme gider. Düzenleme gider. Silme de gider.

Google bunu kendi yardım sayfasında tek cümleyle bitiriyor: dosyaları Drive ile bilgisayarınız arasında yansıtıyor ya da akıtıyorsanız, çöpe attığınız her dosya her yerde çöpe atılır. Senkronize klasörünüz ikinci bir kopya değildir. İki yerde görünen tek bir kopyadır.

Yedek bunun tersidir. Yedek bilerek geride kalır. Dün yaptığınız iş, bugün dosyayı bozmuş ya da silmiş olsanız bile içindedir. Fark tek bir soruya sığar: hangisi sizi kendi hatanızdan kurtarır?

Fidye yazılımı tam bu boşluktan geçer. Dosyalarınızı şifreleyen bir program senkronize klasördekileri de şifreler ve senkronizasyon istemcisi şifreli sürümü büyük bir görev bilinciyle yukarı gönderir. Hizmetin suçu yok. Yapılma amacını yerine getirdi.

Senkronizasyon ve yedekleme, iki ayrı iş

Yedek: geriye dönmek için

  • Bugün bozmuş olsanız da dünkü sürümü saklar
  • Cihaza bağlı olmadığı sürece fidye yazılımına karşı işe yarar
  • Günlük kullanım için yapılmadı ve sınanması gerekir
  • Ama bugünkü dosyanızı telefonunuza getirmez

Senkronizasyon: dosyanıza ulaşmak için

  • Aynı dosya telefonda, dizüstünde ve işteki makinede
  • Dosyayı göndermek yerine bağlantıyla paylaşmak
  • Cihaz kaybolsa da dosyalar hâlâ orada
  • Ama sizi kendi hatanızdan kurtarmaz

Hiçbiri diğerinin yerini tutmaz ve çoğu kişinin ikisine de ihtiyacı vardır. Yaygın hata birini seçmek değil, birinin öteki olduğunu sanmaktır.

Silinen bir dosya ne zamana kadar geri gelir

Üç büyük hizmetin de bir çöp kutusu var ve her biri süresini kendi yardım sayfasında yayımlıyor. O süre, senkronizasyonun size verdiği tek güvenlik ağı; dolayısıyla sayıyı tahmin etmek yerine bilmeye değer.

HizmetGeri alma süresiKendi sayfalarının dediği
Google Drive30 günçöpe taşıdığınız dosyalar 30 gün sonra kalıcı olarak silinir
Dropbox30 günsilinen bütün dosyalar 30 gün saklanır, Professional ve takım planlarında daha uzun
OneDrivekişiselde 30, işte 93 günkişisel geri dönüşüm kutusu 30 gün sonra boşalır; iş veya okul hesabı, yönetici değiştirmedikçe 93 gün tutar

Bu üç sayıyı üreticilerin kendi yardım sayfalarından, bu sayfanın altında yazan tarihte okuduk. Böyle sayılar değişir; birine dayanarak gerçek bir karar veriyorsanız sayfayı bir kez kendiniz açın.

Şimdi daha zor soru: bir dosyanın silindiğini nereden bilirsiniz? Haftada bir açtığınız bir klasör geçen ay boşaldıysa, otuz gün çoktan doldu. Sayaç, siz fark ettiğinizde değil, dosya silindiğinde başlar. Duyduğumuz neredeyse her dosya kaybı hikayesi tam bu noktada kırılıyor.

İran hakkında ne biliniyor, ne bilinmiyor

Burada genellikle iki tür yanıt duyarsınız ve ikisinin de kaynağı yoktur: çalışıyor ya da engelli. İkisini de yazmayacağız. Denetlenebilecek olan, şirketin kendi sayfasında ne yazdığıdır.

Dropbox koşulları, hizmetleri yalnızca yürürlükteki hukukun izin verdiği ölçüde, ihracat denetimi mevzuatı dahil, kullanabileceğinizi söylüyor. O cümlede hiçbir ülke adı geçmiyor. Google hizmet koşulları da benzer biçimde ihracat denetimi ve yaptırım hukuku dahil yürürlükteki yasalara uymanızı istiyor ve yine bir ülke adı vermiyor.

Dürüst sonuç şu: bu şirketlerin kendi sayfaları sorunuzu yanıtlamıyor. Drive İran'da sorunsuz çalışır ya da çalışmaz diye kesin konuşan kimse resmi bir sayfadan alıntı yapmıyordur. Bu, bir şirketin gerçekten ülke listesi yayımladığı durumlardan farklı: Gemini için Google kullanılabilir ülkelerin listesini yayımladı ve İran o listede yok; bunu tarihiyle birlikte yapay zeka bölümümüzde kaydettik.

Erişimle karıştırılan bir şey daha: ödeme. Ücretli katmanlar uluslararası kart istiyor ve bu ayrı bir sorun. İran'dan ödeme konusunda gerçekten sınadıklarımız satın alma rehberimizde duruyor ve ötesinde bir iddiamız yok.

Tutumumuz basit. Önemli bir dosyanın tek kopyasını, yarın erişilemeyebilecek bir şeyde tutmayın. Bu öğüdün ülkenizle ilgisi yok, her yerde geçerli; İran'da yalnızca daha erken işinize yarıyor.

Bir şey yüklemeden önce üç soru

Kullandığınız her hizmet için bu üçünü bir kez yanıtlayın, sonra unutun.

Hesabım kilitlenirse ne olur? Unutulmuş bir parola, artık sizde olmayan bir telefon numarası ya da şirketin kendi kararı. Yanıt o dosyaların gittiği ise, o hizmet onların yaşayacağı tek yer değildir.

Kim okuyabilir? Şirketin diskindeki şifreleme, disk hırsızının hiçbir şey görmemesi demektir; ama şirket görmeye devam eder. Yalnızca sizin okumanız gereken bir şey varsa, yüklemeden önce şifreleyin, sonra değil.

Alan dolunca ne olur? Olağan yanıt, senkronizasyonun sessizce durması ve sizin aylarca bir kopyanız olduğunu sanmanızdır. Yılda bir depolama sayfasına uğrayın; otuz saniye sürer.

Ve atmaya değer bir sonraki adım: gerçekten yerine konamayacak dosyaların, aile fotoğraflarının, belgelerin, yılların emeğinin, çevrimiçi bir hesaba bağlı olmayan bir yerde ikinci bir kopyası olmalı. Yedekleme dersi tam olarak bunu adım adım anlatıyor.

Bulut hesabı gözden geçirme sayfası, yılda bir

Yıllık gözden geçirme sayfasıOn dakika

Bunları denetleyin

  • Kullanılan alan: sınıra ne kadar yakın
  • Hesap kurtarma: hâlâ ulaşabildiğiniz bir numara ve e-posta
  • Paylaşım listeniz: başkalarına hâlâ ne açık
  • Yeri doldurulamayacak şeyler için bu hesabın dışında ikinci bir kopya

Bunları yedek saymayın

  • Aynı dizüstündeki senkronize klasör
  • Süresi dolan hizmet çöp kutusu
  • Sürekli takılı duran bir harici disk

Bu sayfa kişisel bir hesap varsayar. Bir işletmenin dosyalarında neyin nerede duracağına sözleşmeler ve saklama yükümlülükleri karar verir; o ayrı bir tartışma.

Yapay zekayla hızlı yol

Bu yardım sayfaları uzundur ve ihtiyacınız olan sayı birkaç bin kelimenin içinde gömülüdür. Bir profesyonelin yaptığı şey hepsini okumak değildir; sayfanın metnini bir dil modeline verir ve dört sayıyı, her birini geldiği cümleyle birlikte ister. Bütün hüner tek bir koşulda: alıntılanmış cümlesi olmayan satır, sıfır değil, bulunamadı demektir.

  1. Hizmetin kendi yardım sayfasını açın, onun hakkında bir yazıyı değil. Metni seçip kopyalayın; yalnızca bağlantı yetmez, çünkü model sayfayı görmeyip belleğinden yanıtlayabilir.
  2. Aşağıdaki tarifi kopyaladığınız metinle birlikte gönderin. Hızlı ve ucuz bir model yeter, çünkü bu yargı değil çıkarım işi. Her sınıftaki güncel seçim, tarihiyle birlikte <a class="text-link" href="/tr/ai/">yapay zeka bölümümüzde</a> tutuluyor.
  3. Yanıtı sayfayla karşılaştırın: alıntılanan her cümleyi özgün metinde arayın. Yoksa o satırı atın. Otuz saniye sürer ve bu yöntemin bütün değeri o otuz saniyededir.
  4. Dört sayıyı bugünün tarihiyle tek bir yere yazın. Bunu yılda bir tekrarlayın; sayılar değişir ve kimse size haber vermez.

Kopyalamaya hazır şablon

Aşağıdaki metin, {hizmet adı} hizmetinin resmi yardım sayfasıdır. Yalnızca bu metinden yanıtla ve kendi bilgilerinden hiçbir şey ekleme.

Tam olarak şu etiketlerle dört satır ver:
Çöp süresi: {sayı ve birim}
Tek cihazda silme: {diğer cihazlarda ne olur}
Sürüm geçmişi: {kaç sürüm ya da kaç gün}
Etkin olmayan hesap: {ne kadar sonra ve ardından ne}

Kurallar:
1. Her satırın altına, yanıtın geldiği cümleyi tırnak içinde birebir alıntıla.
2. Bir satır için cümle bulamazsan "bu sayfada belirtilmemiş" yaz. Tahmin etme ve belleğinden doldurma.
3. Fazladan açıklama ve giriş yok. Yalnızca bu dört satır ve alıntıları.
4. Metin başka bir sayfaya yönlendiriyorsa, son bir satırda o sayfanın adını yaz.

Sayfa metni:
{yapıştırılan metin}

Çıktıya güvenmeden önce: Model, kendisine vermediğiniz bir sayfayı görmez; bu da tam bir özgüvenle yanıtlamasına engel değildir. Alıntı koşulunun tarifte olmasının ve o cümleleri metinde kendinizin aramasının nedeni budur. Ayrıca yardım sayfasının metnini gönderin, hesabınızın içeriğini değil; bir sohbete koyduğunuz şey plana ve ayarlara göre saklanabilir.

Bu işte yapay zeka

Bu konuda yapay zekanın en yararlı işi yazmak değil okumaktır. Bu hizmetlerin koşul ve yardım sayfaları bilerek uzundur ve iyi bir model hangi maddenin sizi ilgilendirdiğini saniyeler içinde söyleyebilir. Tutumumuz: modelden metni sizin için okumasını isteyin, neyin nereye gideceğine sizin yerinize karar vermesini değil.

Gerçekten işe yarayan araçlar

  • Claude Uzun bir koşullar sayfasını okuyup ilgili maddeleri, metnin kendisinden alıntılayarak çıkarmakta iyi. İran, Anthropic'in desteklenen ülkeler listesinde yok; bunu kendi sayfalarında okuduk.
  • Gemini Aynı işi yapar ve Google'ın kendi hizmetlerine daha yakındır. Google'ın kendi sayfası, Gemini web uygulamasının 230'dan fazla ülkede çalıştığını söylüyor ve İran o listede yok.
  • NotebookLM Birkaç yardım sayfasını yan yana tutup sonra onlara soru sormak istiyorsanız, doğru biçim budur: yanıtlar verdiğiniz belgelere geri işaret eder.

Nerede geri teper

Buradaki risk modelin bir şeyi yanlış söylemesi değil; dosyalarınızı ona vermenizdir. Yaygın ayartma, düzenlesin diye klasör listesini ya da belgelerin kendisini bir sohbete yapıştırmaktır. O liste müşteri adları, fatura numaraları ve proje adları taşır. Google'ın Gemini sayfası, etkinliği açık tutarsanız konuşmaların Google hizmetlerini, modelleri dahil, iyileştirmek için kullanıldığını, insan denetçilerin okuyabileceğini ve insan denetiminden geçmiş bir konuşmanın üç yıla kadar saklandığını ve siz silseniz de gitmediğini söylüyor; aynı sayfa açıkça gizli bilgi girmeyin diyor. Anthropic'in sayfası ise tüketici planlarında konuşmaların siz açmadıkça varsayılan olarak eğitim için kullanılmadığını söylüyor. Yani yanıt hizmete göre değişiyor ve varsayılanlar da değişiyor. Kaynaklı ayrıntı yapay zeka araçlarında gizlilik dersimizde.

Kaynaklar: Google: how Gemini Apps activity and data are used Anthropic: is my data used for model training Anthropic: supported countries Google: where the Gemini web app is available

Bu tavsiyenin sınırı

Bu dersin tamamı kişisel bulut hizmetleri hakkında. Dosyalar bir işletmeye aitse, bir müşterinin belgeleriyse ya da yasanın kaç yıl saklanacağını söylediği bir şeyse, karar teknik olmaktan çıkar ve sözleşmelerle saklama yükümlülükleriyle verilir. Sayfadaki sayılar da bir anlık görüntü: çöp süreleri de hizmet koşulları da değişir ve sayfanın altındaki tarih, onları okuduğumuz gün demektir.

Kendi işimizden

Bu sunucudaki yedi sitenin yedeklerini bir bulut hizmetinde tutuyoruz ve pahalı ders şuydu: dosyayı kurtaran şey bulut kopyasının kendisi değildi. 21 Ağustos 2026'da kendi test koşumlarımızdan biri o hesaptan gerçek bir yedeği sildi, saat 08:18 UTC. Dosya geri geldi, ama iki nedenle: hizmet silinen dosyayı ulaşmayı bildiğimiz bir çöpte tutmuştu ve geri gelen kopyanın aslıyla bayt bayt aynı olduğunu gösteren bir sağlama toplamımız vardı. Çöpü ve sağlaması olmayan bir bulut kopyası o gün bir dosya eksik kalırdı ve haftalarca fark etmezdik.

Gerçek devam soruları

Bulut depolama, bulut hostingden farklı mı?

Evet ve ortak yanları yalnızca ad. Bulut depolama dosyalarınızın yaşadığı yerdir; bulut hosting bir sitenin çalıştığı yer. İkincisini istiyorsanız bulut hosting sayfamızı okuyun.

İnternet yokken dosyalarıma ulaşabilir miyim?

Dosyanın cihazınızda tam bir kopyası mı yoksa yalnızca adı mı durduğuna bağlı. Google bu iki kipe ayrı adlar veriyor ve masaüstü uygulamasının ayarlarından seçiyorsunuz. Bir dosya sizin için kritikse tam kopya kipini onun için açın ve sonra bağlantı kapalıyken bir kez sınayın.

Bir kişi için ücretsiz hesap yeter mi?

Belgeler ve günlük iş için genellikle evet; fotoğraf ve video için genellikle hayır. Asıl sorun dolmak değil, dolduğunuzu fark etmemek: senkronizasyon durur ve mesajını kimse görmez. Depolama sayfasını yılda bir açın.