Uygulama yayımlamak, yerel mağazalardan Google Play e

Uygulama yayımlamak tam olarak neyi kapsar?

Android belgeleri işin tamamını iki yarıya bölüyor ve bu bölünme planlamak için yeterli: uygulamayı yayıma hazırlamak, sonra kullanıcılara ulaştırmak.

İlk yarı, hiçbiri yaratıcı olmayan ve her biri bir kez unutulan mekanik işlerden oluşur. Loglama kapatılıp kaldırılmalı, yayım varyantında hata ayıklama bayrağı kapalı olmalı, sürüm bilgisi ayarlanmalı, sonra yayım derlemesi yapılıp imzalanmalıdır. Belgeler ayrıca yayım sürümünü dağıtmadan önce en az bir gerçek telefonda ve bir tablette denemeniz gerektiğini ve uygulamanın bağlı olduğu sunucu ve hizmetlerin üretime hazır olması gerektiğini vurgular.

İkinci yarı dağıtım yolunu seçmektir. Android belgeleri üçünü yan yana koyar: bir mağaza üzerinden, kendi sitenizde ya da uygulamayı doğrudan bir kullanıcıya göndererek. Ve herhangi bir uygulama mağazası üzerinden dağıtabileceğinizi, birden çok mağaza kullanabileceğinizi açıkça yazar. İranlı bir ürün için bu cümle önemsiz değil, çünkü mağaza seçiminin bir sonraki kararın aksine geri alınabilir ve toplanabilir olduğu anlamına gelir.

İş sırasını değiştiren bir teknik nokta: Google, Ağustos 2021 den beri yeni uygulamaları APK dosyası olarak değil yalnızca App Bundle olarak kabul ediyor. Android belgeleri App Bundle in bir yayımlama biçimi olduğunu ve bir cihaza kurulamayacağını açıklıyor; APK leri ondan mağaza üretiyor. İki biçim arasındaki fark uygulama nasıl çalışır yazısında açılıyor. İran mağazaları hâlâ APK ile çalışıyor, dolayısıyla iki yolu da istiyorsanız ilk günden tek projeden iki çıktıyı da üretmeniz gerekir.

İmza anahtarı neden projedeki en önemli dosyadır?

Android hiçbir uygulamayı dijital imza olmadan kurmaz ya da güncellemez. Bu imza uygulamanın kimlik kartı gibidir: işletim sistemi onunla yeni sürümün gerçekten öncekini yapandan geldiğini bilir.

Ve bu dersten ezberlenmeye değer tek cümle burada. Android belgeleri, Play App Signing e katılmamış uygulamalar için, uygulamanızın imza anahtarını kaybederseniz uygulamayı güncelleme yeteneğinizi kaybedeceğinizi yazıyor. Yedek yok, kurtarma yok, idari bir süreç yok; uygulama bin telefonda kalır ve sonrasında sonsuza kadar yalnızca başka bir paket adıyla yeni bir uygulama yayımlayabilirsiniz.

Google Play tam bu yüzden iki anahtarı ayırdı. Biri, Google un kendisinin tuttuğu ve kullanıcılara ulaşan derlemeleri imzaladığı uygulama imza anahtarı; diğeri sizde kalan ve yalnızca dosyayı Console a göndermek için kullanılan yükleme anahtarı. Yükleme anahtarı kaybolursa sıfırlama istenebilir. Aynı belgeler, bu yapılandırmadan sonra uygulama imza anahtarınızın bir kopyasını geri alamayacağınız konusunda uyarıyor.

Özellikle İranlı bir ürün için önemli olan ve genelde geç anlaşılan bir karar: aynı imza anahtarının birkaç mağazada çalışmasını istiyorsanız, belgeler Play App Signing i yapılandırırken Google un sizin için bir anahtar üretmesi yerine kendi anahtarınızı vermeniz gerektiğini söylüyor. Önce yerel bir mağazada yayımlayıp sonra Google Play e giden biri, aksi hâlde tek bir uygulamanın iki farklı kimlik taşıyan iki sürümüyle kalır.

Pratikte: ilk gün imza anahtarını ve parolasını dizüstünün kaybını atlatacak bir yere koyun ve orası kod deposu olmasın. Projede parayla ve zamanla yerine konamayan tek dosya odur.

İrandan Google Play: Google un kendi tablosu ne diyor?

Bu bölümü herhangi bir yorum yerine tek bir resmî sayfadan yazıyoruz ve aynı şeyi kendiniz yapabilesiniz diye okuma yöntemini de veriyoruz.

Google un geliştirici ve satıcı kaydı için desteklenen konumlar adında bir sayfası var; üç sütunlu bir tablo: geliştirici kaydını destekler, satıcı kaydını destekler ve varsayılan para birimi. Bu sayfayı bugün okuduk ve saydık. Tabloda 214 ülke satırı var ve geliştirici kaydı sütununda 214 ünün hepsi işaretli.

Yalnızca saymanın ortaya çıkardığı şey: tablonun üstündeki açıklama ilk sütun için hem onay hem de ret işareti tanımlıyor, ama tablonun bugünkü hâlinde tek bir ret işareti bile yok. Yani bu, durumu değerlendirilmiş yerlerin listesi değil; desteklenen yerlerin listesi. Ve İran onda yok, ne onaylı ne retli. Karşılaştırma için, Irak, Afganistan ve Türkiye nin üçünün de satırı var.

Söylediğimiz bu kadar. Hiçbir yol yok demiyoruz, çünkü bu tablo yolların yokluğu hakkında bir şey söylemedi; bir dolanma yolu da önermiyoruz, çünkü o ne öğretmektir ne de bizim yaptığımız bir şey. Biri size bir yol olduğunu söylerse ölçüt şudur: o yol Google hesabının kurallarıyla tutarlı mı, yoksa yalnızca fark edilene kadar mı çalışıyor.

Ülkeyle ilgisi olmayan, herkesi yakalayan ve tarihi olan bir teknik kısıt daha var. Android belgeleri, 31 Ağustos 2026 dan itibaren yeni uygulamaların ve güncellemelerin Google Play e sunulabilmesi için Android 16 yı, yani API düzeyi 36 veya üstünü hedeflemesi gerektiğini, mevcut uygulamaların ise yeni kullanıcılara açık kalmak için en az Android 15 i hedeflemesi gerektiğini söylüyor. Aynı sayfa, güncellemek için daha fazla zamana ihtiyacınız olursa 1 Kasım 2026 ya kadar uzatma isteyebileceğinizi belirtiyor. Bu sayılar her yıl değişir, o yüzden bu sayfadaki doğrulama tarihine bakın; geçtiyse o sayfayı kendiniz açın.

Cafe Bazaar ve Myket: neyi doğrulayabildik, neyi doğrulayamadık

Hedef kitlesi İran içinde olan bir Android uygulaması için Cafe Bazaar ve Myket, kullanıcının gerçekten kurduğu iki yer. Burada kurallarına dair bir şey yazmamış olmamız bir eksiklik değil bir karar ve gerekçesi bugünkü kendi ölçümümüz.

Her iki geliştirici sitesini de bu sunucudan çağırdık. Sonuç şu oldu: hiçbiri kurallarının metnini düz bir HTTP isteğine vermiyor. İkisi de içeriğini sonradan tarayıcıda JavaScript in kurduğu boş bir sayfa gönderiyor. Yani o kurallar, arşivler ve denetim araçları dahil, grafik tarayıcısı olmayan hiçbir okuyucu için fiilen mevcut değil.

Bu yüzden kurallarından tek bir satır aktarmıyoruz; onu kaynağından okuduğumuzu iddia edemeyiz. Güvenle söyleyebileceğimiz iki şey var: iki mağaza da bir Android uygulamasını APK olarak kabul ediyor ve Android belgelerinin kendisinin yazdığı gibi, birkaç mağazada aynı anda yayımlamak olağan ve engelsiz bir iş. Gerisini o iki sitede bir tarayıcıyla kendiniz görmelisiniz; tavsiyemiz baktığınız tarihi bir yere not etmeniz, çünkü mağaza kuralları haber verilmeden değişir.

Buradan çıkan ve hiçbir mağazaya bağlı olmayan pratik bir nokta: bir mağazaya gönderdiğiniz her şey, başlıktan ve açıklamadan görsellere kadar, kendinize ait bir yerde durmalı. İkinci mağaza aynı şeyleri ister ve o gün onları yeniden yazacak hâlde olmazsınız.

Mağazaya hiç uğramayan yol

Ürününüz listeler, formlar, siparişler ve bir panelse ve telefon donanımıyla özel bir işi yoksa, bu dersin tamamını atlayan dördüncü bir yol var: aynı ürünü bir ilerici web uygulaması olarak yayımlayın.

Mozilla belgeleri bunu sade tanımlıyor: web platformu teknolojileriyle kurulan, platforma özgü bir uygulama gibi bir deneyim sunan, tek bir kod tabanından birçok platformda çalışan, kurulabilen ve çevrimdışı ile arka planda çalışabilen bir uygulama. Kullanıcı için bu, telefonun ana ekranında bir simge demek; sizin içinse imza yok, mağaza incelemesi yok, onay beklemek yok.

Buradaki tavrımız açık, çünkü bunu söylemek uygulama satan birinin işine gelmez: "bir uygulama" diye başlayan projelerin büyük bir kısmı pratikte mağaza uygulaması değil iyi kurulmuş bir web sitesi ister. Ürünün yaptığı her şey bir tarayıcıdan yapılabiliyorsa, mağaza yalnızca bir maliyet ve gecikme katmanı eklemiştir. Site kurucu mu özel tasarım mı aynı soruya web tarafından bakıyor.

Ve bu yanıtın nerede yanlış olduğunu dürüstçe söyleyelim. Güvenilir ve sürekli bildirime ihtiyacınız varsa, Bluetooth ya da belirli sensörlerle çalışıyorsanız, uygulama içi ödeme istiyorsanız ya da kitleniz uygulamayı bir mağazada arayarak buluyorsa, web uygulaması yetmez ve yukarıdaki beş aşamayı yürümeniz gerekir. İki yol arasındaki karar teknik değildir; kullanıcınızın sizi nerede aradığına bağlıdır. Bu karar ekibiniz için ağırsa, RGB uygulama sayfasında hangisini neye dayanarak önerdiğimizi yazdık.